Ανατομία γόνατος-περιγραφή

Οι μηνίσκοι είναι  σημαντικά ανατομικά στοιχεία της άρθρωσης του γόνατος. Σε κάθε γόνατο, υπάρχουν δύο μηνίσκοι, ο έσω και ο έξω, οι οποίοι βρίσκονται στο έσω και έξω διαμέρισμα της άρθρωσης αντίστοιχα. Έχουν ινοχόνδρινη σύσταση, γεγονός που τους προσδίδει ελαστικότητα και ευκινησία. Έχουν ημισεληνοειδές σχήμα (έχουν δηλαδή σχήμα μισοφέγγαρου) και βρίσκονται τοποθετημένοι στην περιφέρεια της αρθρικής επιφάνειας της κνήμης.

Χάρη στη διάταξή τους, οι μηνίσκοι παρεμβάλονται μεταξύ μηριαίων και κνημιαίων κονδύλων (μεταξύ μηρού και κνήμης) κατά τέτοιο τρόπο ώστε, να περιορίζουν σημαντικά την άμεση επαφή των αρθρικών επιφανειών και να μειώνουν την μεταξύ τους τριβή που παράγεται κατά τις κινήσεις του γόνατος. Παράλληλα, χάρη στο ιδιαίτερο σχήμα τους (τριγωνικό σχήμα κατά την εγκάρσια διατομή τους, το οποίο συγκλινει προς το εσωτερικό της άρθρωσης) αυξάνουν το βάθος της κνημιαίας αρθρικής επιφάνειας, για  την υποδοχή των μηριαίων κονδύλων, προσφέροντας έτσι σταθερότητα στην άρθρωση. Επίσης, χάρη στην ελαστική τους σύσταση, απορροφούν τους κραδασμούς που παράγονται κατά τις κινήσεις του γόνατος και  κατανέμουν ομοιόμορφα τα μηχανικά φορτία της άρθρωσης, προστατεύοντας με αυτό τον τρόπο τον αρθρικό χόνδρο (αποτρέπουν τις χόνδρινες βλάβες και την εγκατάσταση αρθρίτιδας). Τέλος, η παρουσία τους ευνοεί την καλύτερη κατανομή του αρθρικού υγρού που κυκλοφορεί φυσιολογικά εντός του γόνατος, προσφέροντας καλύτερη λίπανση της άρθρωσης και προστασία από αρθρίτιδα.

Με τον όρο “ρήξη μηνίσκου” αναφερόμαστε στον τραυματισμό του μηνίσκου. Πρόκειται ουσιαστικά για μια σχισμή  που συνήθως χωρίζει τον μηνίσκο σε δύο τμήματα.

Ανάλογα με τη μορφολογία της, η ρήξη μηνίσκου μπορεί να περιγραφεί ως ακτινωτή, επιμήκης, λοξή και δίκην λαβής κάδου.

Ρήξεις μηνίσκου - τύποι

Κάθε ρήξη μηνίσκου έχει κάποια χαρακτηριστικά γνωρίσματα , με βάση τα οποία μπορούμε να την περιγράφουμε και να δηλώνουμε τη σοβαρότητά της. Με τον τρόπο αυτό ταξινομούμε τις ρήξεις σε κατηγορίες επιτυγχάνοντας  ένα καλύτερο επίπεδο ενημέρωσης των ασθενών μας και ένα πιο εύκολο τρόπο συνεννόηση μεταξύ του ιατρικού  προσωπικού (ορθοπαιδικός χειρουργός, ακτινολόγος, φυσικοθεραπευτής). Η ταξινόμηση (κατηγοριοποίηση) των ρήξεων γίνεται με βάση ορισμένα κριτήρια: Ανατομικά (Επιμήκης, Εγκάρσια, Λοξή, Δίκην ράμφους πτηνού, Δίκην λαβής κάδου), Μηχανισμός κάκωσης (Τραυματική, Εκφυλιστική), Απεικονιστικά ευρήματα στη μαγνητική τομογραφία (Τύπου 1,2 και3). Η έκταση και η σοβαρότητα της ρήξης μηνίσκου είναι συχνά συνάρτηση με τον μηχανισμό κάκωσης που την προκάλεσε.

Με βάση το μηχανισμό πρόκλησής της, η ρήξη μηνίσκου μπορεί να είναι τραυματική (οξεία) ή εκφυλιστική (χρόνια).

Οι τραυματικές ρήξεις συμβαίνουν σε νέους ασθενείς κατά τη διάρκεια έντονης δραστηριότητας του γόνατος, ιδιαίτερα σε κινήσεις που περιλαμβάνουν κάμψη (βαθύ κάθισμα, πίβοτ, σκουότ). Στη θέση αυτή, αναπτύσσονται οι μέγιστες δυνάμεις μεταξύ μηρού και κνήμης και επομένως η πίεση που ασκείται στον μηνίσκο είναι ικανή να τον τραυματίσει. Η ρήξη προκαλέι έντονο πόνο και ενόχληση στον ασθενή.

Σε ορισμένες περιπτώσεις, η ρήξη μπορεί να είναι πολύ μεγάλη και ο μηνίσκος να χωρίζεται σε δύο μεγάλα τμήματα (ρήξεις δίκην λαβής κάδου – μοιάζουν με χερουλι κουβά, βλ. φωτό). Σε τέτοιου είδους ρήξεις, το ένα τμήμα του μηνίσκου μπορεί να διπλώσει πάνω στο άλλο και να εμποδίζεται η κίνηση της άρθρωσης. Το γόνατο “κλειδώνει” (μπλοκάρει) σε μια θέση και χρειάζεται ειδικός χειρισμός από τον ορθοπαιδικό για να το “ξεκλειδώσει”. Οι τραυματικές ρήξεις και ιδίως οι ρήξεις δίκην λαβής κάδου αποτελούν ένδειξη για χειρουργική αποκατάσταση (αρθροσκόπηση γόνατος).

Οι  εκφυλιστικές ρήξεις δημιουργούνται σε ασθενείς άνω των 50 ετών και οφείλονται στο γεγονός ότι, ο μηνίσκος προϊόντος του χρόνου χάνει την ελαστικότητά του και γίνεται περισσότερο σκληρός και δύσκαμπτος. Οι ρήξεις αυτές δεν έχουν έντονη συμπτωματολογία και μπορούν να προκάλεσουν από ελφρά ενόχληση μέχρι ήπιο πόνο στον ασθενή. Η σύντηρητική (μη χειρουργική) αντιμετώπιση είναι συνήθως αποδοτική και σπάνια χρειάζεται χειρουργική θεραπεία.

Η ρήξη μηνίσκου διαγιγνώσκεται εύκολα, βάση του  ιστορικού τραυματισμού του ασθενούς και της λεπτομερούς  κλινικής εξέτασης. Επιβεβαίωση της διάγνωση γίνεται με μαγνητική τομογραφία. Σε κάθε περίπτωση πρέπει να προηγείται απλός ακτινογραφικός έλεγχος για αποκλεισμό άλλων παθήσεων πχ κάταγμα, οστεονέκρωση. Κατά τη μαγνητική τομογραφία, μπορούν επίσης να αναδειχθούν και συνοδά ευρήματα, όπως είναι η κύστη baker και η παραμηνισκική κύστη. 

Η θεραπεία της ρήξης μπορεί να είναι συντηρητική ή χειρουργική.

Διαβάστε επίσης:

Θεραπεία της ρήξης μηνίσκου

Δείτε το σχετικό Βίντεο

Για επείγοντα περιστατικά       213 0331715 / 697 2023834